Tóm tắt

Các quốc gia phát triển ở Châu Á đang triển khai cải cách hành chính theo mô hình quản trị công mới nhằm đạt được hiệu quả cao hơn trong cải cách hành chính công. Kinh nghiệm của các quốc gia này có thể là những gợi mở hữu ích đối với Việt Nam trong bối cảnh triển khai thực hiện Chương trình tổng thể cải cách hành chính nhà nước giai đoạn 2021-2030 theo Nghị quyết số 76/NQ-CP của Chính phủ. Khái niệm “quản trị công mới” là một dạng cụ thể của “quản trị nhà nước” nhưng nhấn mạnh hơn vào cách tiếp cận kiểu doanh nghiệp, tức là đề cao hiệu quả, giá trị kinh tế của hoạt động quản trị; nhấn mạnh về mục đích và mục tiêu, do mượn ý tưởng và mô hình quản lý từ khu vực tư, trong đó công dân là khách hàng. Đây là cụm từ mà nhóm các nước OECD sử dụng trong quá trình thực hiện chương trình cải cách của những năm 1970 mà những người đưa ra ý tưởng này là Thủ tướng Anh Margaret Thatcher và Tổng thống Mỹ Ronald Reagan, được bổ sung và phát triển trong những thập niên tiếp theo. Quản trị công mới (New Public Management-NPM) ra đời từ các quốc gia Anglo-saxons và dần được áp dụng rộng rãi ở các quốc gia thuộc Tổ chức hợp tác và Phát triển kinh tế (OECD). Tuy nhiên, nhiều học giả khẳng định việc du nhập các nguyên tắc của NPM có thể làm tăng thêm tính phức tạp trong bối cảnh các quốc gia đang phát triển; đồng thời đưa ra cảnh báo việc áp dụng NPM ở những nước mà thiếu vắng nền hành chính hoạt động dựa trên các quy tắc và hệ thống tư pháp vững chắc, có thể dẫn đến những tổn hại nhiều hơn là lợi ích...