Tóm tắt

Ông Nguyễn Quảng Tuân thuộc lớp trí thức Tây học, được đào tạo chu đáo về tiếng Pháp và văn hóa Pháp. Cơ duyên nào đã khiến ông từ ”biển Tây ” đi vào “biển Tàu ' biển Hán” rồi từ đó đi vào “biển Nôm” “biển Ta”, và rồi một đời gắn bó với việc khảo cứu Truyện Kiều?. Chắc chắn rằng đó là bởi lòng yêu sâu nặng đối với tiếng Ta, đối với văn hóa nước nhà, bởi lòng yêu quê hương, đất nước. Nó nằm sâu như một hạt giống dưới lớp đất nặng phù sa quê nhà Kinh Bắc của ông và chợt một hôm nó nẩy mầm và vươn ra ánh sáng. Do nhiều nguyên do, hơn hai nghìn năm văn hóa Hán Việt, Hán Nôm cơ hồ đã bị đứt lìa đối với nền văn hóa ngày nay. Đó là một mất mát quá lớn và quá đau đớn, bởi vì không có gì có thể đo lường được và bù đắp được. Không sống trong nền văn hóa phương Đông với chủ nghĩa nhân văn tuyệt diệu ấy ', mà Truyện Kiều chỉ là một trong muôn ngàn lệ chứng thôi, người ta khó mà đối thoại và hiểu nhau. Gần đây, việc tìm tòi về văn bản Truyện Kiều vụt trở nên náo nhiệt. Nhiều nhà nghiên cứu với những kiến giải khác nhau đã đem đến cho giới nghiên cứu văn bản Truyện Kiều và bạn đọc nhiều điều lý thú. Tựu chung, người ta nhận thấy về cơ bản nay đã có một văn bản Truyện Kiều tạm ổn định, đã trung thành với nguyên tác Nguyễn Du, với thiên tài Nguyễn Du, thi pháp Nguyễn Du... Mà đó là công lao của nhiêu thế hệ, của toàn dân tộc, từ các nhà nho khoa bảng cho đến những người bình dân đọc Kiều, ngâm Kiều, sống với Kiều... Họ đã trả về cho Nguyễn Du những chữ đích thực thiên tài. Nhưng việc tiếp tục tìm thêm các bản Kiều Nôm cốt thảo luận thêm về cắc trường hợp phiên âm, chọn âm, chọn chữ... trong tính hệ thống của văn bản, trong mối liên hệ lớp tầng sâu xa với ngữ âm, ngữ pháp, ý nghĩa, với cấu trúc 'thi pháp văn bản... là một việc vẫn phải tiếp tục lâu dài. Đây là một ngành học uyên bác, dày công, liên ngành, xuyên ngành, một ngành học mà chỉ soi tìm một chữ thôi đã phải tốn cả một đời học vấn và tâm trí